منو

پربيننده ترين مطالب
دل نوشته هاي طلبگي
ثبت دل نوشته شمابایگانی
خانه / اطلاع رسانی / مسئولان انقلاب…
پیرامون بایستگی های ائمه جمعه از منظر امام خمینی و رهبر معظم انقلاب

مسئولان انقلاب…

مسئولان انقلاب…

امام خامنه ای: ائمه جمعه مسئولان انقلاب در سرتاسر کشور هستند.
انقلاب اسلامی ایران نقشه های پیچیده و بلند مدت نظام سلطه را نقش برآب کرد و خباثت ها و تلاش های طاغوت ها را در قرن های متمادی بی ثمر گذاشت. در موضوع عوامل انقلابات معاصر و به خصوص انقلاب اسلامی ایران مطالب زیادی بیان یا نوشته شده است ، اما مهم ترین عامل این حادثه عظیم را می توان هدایت های پیامبر گونه و الهی امام راحل بیان کرد.یکی از این هدایت ها و راهبردهای امام خمینی(ره) و به تبع خلف صالح ایشان، جلوگیری از فروکش کردن شعله های انقلاب در بین مؤمنان و صالحان و حفظ روحیه و رویکرد و جهت گیری انقلابی در بین دلبستگان به انقلاب اسلامی بوده است.برای تحقق این امر، اقدامات فراوانی از سوی امام راحل در دوران نهضت و انقلاب انجام شد، که بعد از تربیت انسان های انقلابی؛ پیش بینی، ایجاد و ارتقای جایگاه ها و نهادهای انقلابی از جمله مهم ترین آنها است. که رهبر فرزانه انقلاب هم همین مسیر نورانی را ادامه دادند.از یک منظر مهم ترین این جایگاه ها، جایگاه امامت جمعه می باشد و تعبیر «مسئولان انقلاب» از سوی حضرت امام خامنه ای برای ائمه جمعه،  به صورت واضح نقش بی بدیل این بزرگواران  را در حفظ و پیشبرد انقلاب اسلامی مشخص می سازد . این به معنای آن است که متولی و مسئول رسالت سنگین حرکت انقلابی مردم با ائمه جمعه است و در مهندسی ساختار سیاسی در کنار نهاد های جمهوریتی و غیر آن،  برای انقلاب در سطح کشور این نهاد پیش بینی شده است.

فقاهت و امارت دوعنصر و شرط لازم برای صدق عنوان امامت جمعه

حال باید دید این جایگاه واجد چه ویژگی هایی است (یا باید باشد) که شایسته ی تفویض این رسالت بزرگ شده است، با نگاهی مجموعی به معارف و متون دینی و روایی و همچنین بیانات امام راحل و رهبر عزیز انقلاب، عمدتاً دو عنصر مهم در این رابطه،  مورد توجه واقع شده است که برای بیان این مطلب، اذهان را متوجه روایتی از نبی مکرم اسلام  صلی الله علیه و آله و سلم می کنیم:دو گروه از امّت من هستند که اگر آنها درست و اصلاح شوند امّت نیز اصلاح می شود و اگر آنها فاسد شدند امّت هم به سمت فساد کشیده می شود.  عرض شد: اى رسول خدا ! آن دو گروه کدامند؟ فرمودند: فقیهان و زمام داران.پس از انقلاب  و استقرار نظام مقدس اسلامی، مسئولیت هایی در ساختار حکومت به وجود آمد که واجد هر دو عنوان مذکور در روایت نبوی هستند.  امّا بدون تردید مصداق اتمّ تجمیع این دو عنصر مهم، یعنی فقاهت (فهم عمیق از دین) و امارت (کارگزاری و فرمانروایی) در ساختار سیاسی کشورما، ائمه جمعه هستند.

امام جمعه یا پیش نماز جمعه؟

امام جمعه باید دین شناس باشد و یا در این مسیر و جهت حرکت کند ،  نه اینکه  پرداختن به دیگر وظایف او را از این کار باز بدارد و تبدیل به مسئولی غیر حوزوی کند.  بنابر آنچه از اسلام و بیان ولایت فهمیده می شود، امام جمعه باید خود  بفهمد و خود  تحلیل کند و بیان خطبه های نماز جمعه ناظر به “فهم دینی”  باشد.وجود انحرافات عدیده فرهنگی در بخش های گوناگون به خصوص در حوزه عقاید، ضعف های موجود در حوزه های علمیه ی شهرستان ها ، ضعف دانشگاهها در موضوع علوم انسانی و عدم اغناء نخبگان و تشنگان معارف اسلامی در نقاط مختلف کشور، حاصل نبود این نگاه فقهی در بین تعدادی از ائمه جمعه است.  چه بسا اگر گزینش ائمه جمعه با این معیار صورت بپذیرد و عنصر فقاهت یکی از شروط اصلی برای ورود معممین در این جایگاه باشد، درصد بالایی از نشاط ها ، توان ها و اراده ها،  به حرکت عظیم انقلاب اسلامی پیوند بخورد، در طرف مقابل اگر غیر از این اتفاق افتاد، یعنی امام جمعه فقیه نبود یا اینکه دارای تحلیل بر مبنای فقه نبود باید به جای امام جمعه ، این عزیزان را  “پیشنمازان روز جمعه”  نامید!

با وجود ورود و نصب مستقیم  ولایت در برخی ساختارها و عینیت پیدا کردن اراده ولایت در آنها ( که از آن به عنوان دستگاه ولایت تعبیر می شود) ، رهبر معظم انقلاب، امامان جمعه را «مسئولان انقلاب» می نامند،  یعنی معظم له، وظیفه ای شبیه به آنچه ولی امر مسلمین در سطح امت اسلامی و بالاتر از آن در مقیاس بشری دارد، را برای امام جمعه در محل خدمتش و در شعاعی محدود تر قائل هستند!شدت ارتباط بین جایگاه امامت جمعه و ولایت در جامعه باید موجب حساسیت دلسوزان اسلام نسبت به این شبکه عظیم در کشور شود و آنچه مشخص است عدم اهتمام شورای سیاست گذاری در سالهای گذشته نسبت به شئونات این جایگاه حکومتی می باشد.

شورای سیاست گذاری

شورای سیاست گذاری ائمه جمعه یکی از ارکان و بخش های مهم دستگاه ولایت می باشد، دستگاه ولایت عبارت است از منصوبین ولی فقیه که بدون فرایند انتخابات وارد ساختار قدرت می شوند. شورای سیاست گذاری از جمله مهمترین بخش های دستگاه ولایت می باشد که نزدیک ترین و شبیه ترین وظیفه و رسالت را به ولی فقیه دارد. در رابطه با شورای سیاست گذاری به صورت مختصر به چند سر فصل مهم اشاره می شود:

 اهتمام شورای سیاست گذاری به دیدگاه ها و مطالبات ولی فقیه

وظیفه سیاست گذاران نماز جمعه،  ایجاد یک معاونت واقعی برای آشنا کردن ائمه جمعه با دیدگاه های مترقی امام خامنه ای و به خصوص پیگیری مطالبات رهبر معظم انقلاب از شورای سیاست گذاری و ائمه جمعه در رابطه با رسالتشان می باشد .
برخی از بایسته ها و شایسته های ائمه جمعه و سیاست گذاران این نهاد، از نگاه امام خامنه ای: حاکم بودن نگاه انقلابی بر مدیریت های این نهاد مهم، تکامل دائم و روز به روز این مجموعه انسانی، وجود نظارت واقعی بر عملکرد ها، جوان گرایی در گزینش ائمه جمعه، ایجاد ساختار توانمند مدیریتی، مبارزه با تحجّر و خرافات و انحرافات فکری، داشتن رویکرد تربیتی و ارتباط با مدارس و مقاطع تحصیلی، تلاش برای حفظ ایمان مردم به روحانیت، بسیجی بودن و ارتباط با نیروی مقدس بسیج، اعتلای محتوا و ایجاد جذابیت در خطبه ها، حفظ وحدت و امید در جامعه، کسب محوریت در اجتماع مردمی، ساده زیستی، در دسترس مردم بودن، پاسخگویی به شبهات موجود و مقدر، داشتن روحیه انقلابی، جلوگیری از نفوذ عناصر ناباب در مراکز حساس، عدم وابستگی به جناح های سیاسی و بی اعتنایی به دسته بندی صهیونیستی اصلاح طلب و اصولگرا ، ملجأ مردم در گرفتاری ها، قلب و قرارگاه فرهنگی شهرها، ارتباط با حوزه و دانشگاه، عدالت خواهی و مبارزه با فساد و عدم دخالت در عزل و نصب ها.

وجود سازمانی واقعی برای نظارت برشبکه عظیم امامت جمعه 

امام خامنه ای : شبکه بندی منصب امامت جمعه و نگاه کردن به این مجموعه به عنوان حصار معنوی و ایمانی کشور و ملت، امر فوق العاده مهمی است که مطلقاً نبایستی مورد غفلت قرار گیرد.

نبود یک سیستم نظارتی متناسب با شأن این نهاد، یکی از مشکلات همیشگی شورای سیاست گذاری بوده است، وجود یک دستگاه نظارت دقیق برای پایش مستمر این شبکه عظیم، موجب جلوگیری از انحراف و کمک به تکامل دائم و روز به روز این مجموعه است.  با توجه به اینکه ائمه جمعه تربیت شده و نماینده حوزه علمیه هستند لذا باید این سیستم نظارتی،  به استقلال حوزه شیعی خدشه وارد نکند و برای نیل به این هدف باید تعریف جدیدی از نظارت از سوی نظریه پردازان ارائه گردد ( اگر چه این معنا، امری آرمانی است) ولی به عنوان یک راهکار ؛ استفاده و بهره گیری از ظرفیت عظیم  جریانات حزب اللهی به عنوان چشم تیز بین نظام اسلامی امری واقع بینانه و در دسترس است.

انتقاد مردم سرمایه تمام ناشدنی…

امام خامنه ای: ما اگر آن ریشه تاریخی را نداشتیم مردم آن محبت و اعتماد را به ما نداشتند و به اشاره روحانیت حرکت نمی کردند ، به طوری که بیایند و جان و فرزندانشان را در راهی قربانی کنند مگر آسان است؟… ایمان مردم به روحانیت ناشی از سابقه طولانی روحانیت شیعه و نفوذ و تاثیر آنها در ذهن و ایمان مردم است. ما باید این ایمان را حفظ کنیم.   ۱۱/۵/۶۸در طول تاریخ ، روحانیت اسلام در جوامع مسلمان و به خصوص جامعه شیعی همیشه مورد احترام بوده و هست و این احترام و تکریم ناشی از باورهای دینی و مشی علمای بزرگ بوده است و اگر خود جامعه روحانیت و ائمه محترم جمعه زمینه انتقاد ، نصیحت و اظهار نظر مخالف متناسب با شان ائمه جمعه را ترویج کنند نه تنها چارچوبه های متعارف احترامات شکسته نمی شوند بلکه مردم مومن خود جلودار احترام به روحانیت خواهند بود. مردم انقلابی ما ثابت کرده اند روحانیت آگاه ، دلسوز و انقلابی را از معممین بی تفاوت ، غافل و یا منحرف به خوبی تشخیص می دهند و شورای سیاست گذاری با تدبیر می تواند خود مقدمات انتقاد توآم با احترام را نسبت به ائمه محترم جمعه ایجاد کند. این اقدام ضمن استفاده از سرمایه تمام ناشدنی نظارت مومنین گامی در جهت حفظ حریم ائمه جمعه می باشد.

جوان گرایی

همچنانی که غالب فعالان اجتماعی می دانند،  نظر امام خمینی و رهبر معظم انقلاب  به صورت قاطع، استفاده از جوانان در در همه ی حلقه ها و لایه های مدیریتی نظام می باشد ، و تنها نهادی که به صورت نسبی در زمان جنگ ۸ ساله و بعد از آن، به این راهبرد مدیریتی عمل کرده، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بوده است و در موضوع امامت جمعه، به خصوص استفاده از جوانان در جایگاه های حساس ساختار شورای سیاست گذاری و شهر های بزرگ از ضرورت ها و فوریت ها می باشد که البته  نیاز به جسارت و شجاعت بالایی دارد.لزوم توجه به مؤلفه سن و سال و تفکیک امکان انسانی، به بزرگان و جوانان و استفاده از معمرین و با تجربه های این عرصه به عنوان ظرفیتی مهم برای برنامه ریزی و مشورت دهی و استفاده از جوانان به عنوان کسانی که توان و نشاط حضور در میان اقشار مردم و آمادگی لازم را برای کارهای بزرگ دارند، از جمله کار های بر زمین مانده سیاست گذاران این امر می باشد.

ائمه جمعه زی طلبگی و مردمی بودن

امام خمینی ره : منسب امامت جمعه یعنی منسب تماس روحانیت با ملّت.امام خامنه ای : دستگاه امامت جمعه دستگاه طلبگی و آخوندی است، دستگاه اداری نیست.

یکی از بایسته های ائمه جمعه از منظر رهبرمعظم انقلاب  لزوم رعایت زی طلبگی و محشور بودن با مردم و مستضعفین و محرومین می باشد ، متاسفانه سال هایی که گذشت، تذکرات زیادی از سوی مومنین و آحاد مردم نسبت به این موضوع داده شد، ظاهر زندگی فردی، دفتر کار،  وسیله نقلیه،  رفتار اطرافیان، حضور در فعالیت های اقتصادی ، برخورد آمرانه و غیر طلبگی، دوری از مردم و… از جمله مواردی بوده است که در صورت بی تفاوتی ائمه جمعه به آن، ممکن است خدایی ناکرده نگاه مردم را تغییر دهد و حتی آن دسته از ائمه جمعه ی محترمی که این امور را رعایت می کنند در نگاه کلی زیر سوال می روند. یکی از گرفتاری های نظام اسلامی، توصیه پذیری و حتی انقیاد برخی مسئولین و متاسفانه معممین از قدرت طلبان و زر سالاران در سطح کشور می باشد و امام راحل و رهبر انقلاب در موارد پر شماری مسئولان را  از این انحراف بزرگ بر حذر داشته اند، اینکه در برخی شهر ها صف اول نماز جمعه را کسانی تشکیل دهند که رابطه ای جز رابطه ی اقتصادی با نمازجمعه ندارند و برخی شان به غیر از روز جمعه نماز نمی خوانند، موجب انتشار یأس و دلسردی عمومی خواهد شد و مردم را از اطراف امام جمعه پراکنده می کند.

محتوای منبر و سخنرانی پیش از خطبه

امام خمینی ره : خطبه ها را محتوایش را قوی کنید … مع الاسف در جاهایی که انسان می بیند که نماز جمعه ابدا مربوط به چیز هایی که ملت ها، مسلمین و اجتماع مسلمین برآن احنیاج دارند، خبری نیست. ۲۳ اردیبهشت ۱۳۶۳

از جمله نکاتی که بارها نخبگان نسبت به آن متذکر شده اند، محتوای خطبه هاست.با وجود تاکیدات پر شمار مبنی بر لزوم اختصار، جذابیت، روز آمدی و غنای مطالب در نماز جمعه، متاسفانه غالب خطب، صرفا با توجه به شرایط تقویمی تنظیم شده و بدون تحلیل و تطبیق بیان می شود و یا با یاد آوری مناسبت های دینی و ملّی به بیان تشریفاتی در قالب تبریک، تسلیت و تکریم ها بسنده می شود و در رابطه با موضوعات اجتماعی انقلابی که مستلزم موضع گیری و صراحت لهجه می باشد، با نگاهی کلی، چند پهلو و محافظه کارانه، ذهنیت عمومی جامعه را در بزنگاه ها سر گردان رها می کنند.یکی از تصمیمات صحیح و عادات پسندیده در نماز جمعه ها، ایجاد ظرفیت و تریبونی پیش از خطبه ها برای حضور نخبگان و مسئولان می باشد که در صورت رعایت نگاه صحیح و اسلامی می تواند فرصتی برای حکومت و مردم و تقویت نماز جمعه باشد.امّا در این موضوع شاهد جلوگیری از حضور نخبگان انقلابی هستیم، که علت این امر نبود نگاه صحیح سیاسی و یا نبود اقتدار لازم از سوی امام جمعه می باشد که همین مسئله موجب محروم شدن از این افراد مغتنم می شود. در حوزه مسئولین نیز به جای ایجاد بستر لازم برای ارتباط دو سویه بین مردم و مسئولان، متاسفانه طراحی جلسات، به شکلی است که فرد مسئول به صورت یک طرفه گزارشات کاری خود و نهاد مطبوعش را که غالبا همراه با حجیم گویی و اغراق است بیان کرده و به جای اینکه به مطالبات و انتقادات رسیدگی شود، عملاً بخشی از این خواسته های به حق مردم به صورت تصنعی و موقت خاموش می شود و دشمن که مترصّد جامعه ماست با توطئه و سوء استفاده، این ظرفیت را به نفع خود مسیر می دهد.

عزل و نصب یا نظارت و هدایت

امام خمینی :  ائمه جمعه بلاد، نصب و عزل نکنند. صحیفه امام ج۱۶ص۳۴۸امام خامنه ای : اوایل انقلاب هم میگفتند: «دیکتاتوری نعلین». نعلین اصلاً قابل دیکتاتوری نیست! طبیعت نعلین طبیعت دیکتاتوری نیست؛ آن طبیعت چکمه است که طبیعت دیکتاتوری است.

متاسفانه دخالت گسترده و غیر قابل انکار بخشی از ائمه جمعه در عزل و نصب ها موجب ایجاد خرده باند های قدرت طلبی در سطح کشور شده که یکی از مهمترین علل مفاسد اداری و اقتصادی در سطح کشور می باشد و شاید بسیاری از انتقاد هایی که این روز ها  نسبت به نهاد های قضایی و امنیتی مطرح می گردد،  با نگاهی منصفانه به علّت همین نگاه حاکم در بین بخشی از ائمه جمعه باشد و سیستم قضا و امنیت مقصر اصلی این قضیه نباشند و اشاره لطیف رهبر انقلاب به دیکتاتوری نعلین که در قالب رد این تلقی بود ولی برای دلسوزان، اشاره و تذکری جدی به حساب می آید،  ناظر به این معنا باشد.

 

رحمت الله معظمی    ۹۶/۱۰/۰۷

درباره نویسنده

محسن مطلبی
وبلاگ

نظرات

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

asd


Username
Create an Account!
Password
Forgot Password? (close)

adf


Username
Email
Password
Confirm Password
Want to Login? (close)

asdf


Username or Email
(close)